Esmeralda Tijhoff

Some thoughts on History, Politics, and the Art of Living

“Wat ik daar zag, wat ik daar deed, was alles en heel weinig.”

De vluchtelingencrises raakt ons allemaal. De mensen, de onmacht, de onrechtvaardigheid, de dichte deuren en gesloten harten,.. Liz Main deelt haar gevoel en gesprekken over deze langdurende tragedie. Dank voor het delen Liz!

 

Door Liz Main

Schier onmogelijk lijkt het, los te komen van de emoties die opgeroepen worden bij het zien of ervaren van onrecht. Problemen raken in elkaar verstrikt en je begint je af te vragen; waar begin je eigenlijk? Onmacht voert de hoogste toon, omdat het allemaal zo groot, zo overweldigend is, en jij als enkel persoon misschien wel hard je mening kunt laten horen, maar wie zegt dat dat iets veranderd?

Een zeer dierbaar vriendinnetje is net terug uit Griekenland. Verhalen van onmenselijkheid, en menselijkheid. Ervaringen van repressie en saamhorigheid. Extremen op eenzelfde plek, ze lijken haast niet zonder elkaar te kunnen. Ze vertelt me hoe de kampen eruit zien, hoe het detentiecentra zijn geworden, duizenden mensen opgesloten zonder uitleg. De uitleg komt van buitenaf, deze mensen zijn een gevaar voor de welvaart, de stroom moet gereguleerd worden, er zouden wel eens terroristen tussen kunnen zitten.

Terroristen

De beelden van binnenuit schetsen een ander beeld. Als onze welvaart en de gedachte dat zij “ons” toebehoord een gevaar voor hen die in nood zijn, zij die geen toegang hebben tot diezelfde welvaart. In plaats van reguleren, schept het eerder een beeld van dwangmatig de stroom proberen te stoppen. Als de situatie in de kampen, als de positie van vluchtelingen, maar onmenselijk genoeg is, dan demotiveren we de anderen misschien wel om nog hierheen te komen.

De enige die de overstap nog zouden durven maken, zijn wellicht de zogenoemde terroristen. Zij zoeken immers geen veiligheid en geborgenheid, zij zoeken wraak en hun beoogde doelwit. Voor hen maakt het niet uit, hoe menselijk wij wel of juist niet handelen, voor hen is het gebrek aan menselijkheid wellicht juist een welkom cadeau.

Luisterend naar de verhalen en het aanschouwen van de zichtbare emoties die ze ervaart, drinken we thee op een veel te late avond. De politieke analyses schieten mij door het hoofd, maar ik besef me dat het geen zin heeft. In een wereld waarin we vertrouwen op een politiek stelsel dat dermate ver verwijderd is van de samenleving welke zij zou representeren, wordt politiek haast een vies woord. Ik zie haar aangeslagen tegenover me zitten.

A migrant carries a baby on the road after they were turned back from Macedonia, north of Idomeni, Greece, Tuesday, March 15, 2016. (AP Photo/Vadim Ghirda)

 

Ze wisten ook wel dat het niet beter zou zijn

Over een korte tijd ga ik terug naar Griekenland, vertelt ze me, want ze wil iets doen.
“Waarom?”, vraag ik.
“Wat ik daar zag, wat ik daar deed, was alles en heel weinig. Ik kon niet echt helpen, alleen maar eerlijk zijn. En dat is het zwaarste gevoel van onmacht. Je kunt een tijdelijke pleister op een ontstoken wond zijn, maar je hebt niet de middelen om de ontsteking op te heffen. Het gaat niet meer over leven, des te meer om overleven. Toen we om 2 uur in de middag in de brandende hitte een groep mensen aan de kant van de weg zagen lopen, en we ze vroegen wat ze daar deden, vertelden ze dat ze op weg waren naar een ander kamp, want ze hadden gehoord dat het daar beter was.

Ga terug, zeiden we, het is te heet om te lopen, jullie hebben geen water, en op het andere kamp is het niet beter, het is hetzelfde, de grenzen zitten dicht en de politie zal je ontruimen met traangas en rubberkogels. Net zoals het kamp waar je vandaan kwam. Ze zeiden dat ze door zouden lopen, dat we aardig waren, maar dat ze daarheen wilden, en ik begon te huilen. Hoe kon ik deze mensen duidelijk maken dat er geen betere situatie was, daar 15 kilometer verderop. Dat zonder water het levensgevaarlijk was om in de snikhete middag deze tocht af te leggen, zeker in hun toestand van slechte gezondheid en uitputting.

Ik wilde dat hun hoop niet verbrijzeld zou worden als ze op het kamp aan zouden komen, dus ik probeerde hun hoop alvast weg te nemen. En terwijl ik daar, met al mijn privileges als Europeaan, huilend voor deze groep mensen stond, nam een vrouw mijn hand vast en legde ze uit dat ze geen hoop hadden. Dat ze ook wel wisten dat het niet beter zou zijn. Maar dat ze het doel nodig hadden, het tijdelijke doel van het lopen naar een bestemming. Dat ze gek zouden worden als ze bleven wachten, en dat de enige manier om met een uitzichtloze situatie om te gaan was dat ze een tijdelijk uitzicht schepten, ook al geloofden ze er zelf niet in.”

 

Het is even stil. “Maar waarom ga je terug, daar is niet de plek waar je de dingen kan veranderen,” zeg ik.
“Ik weet het niet, het is het gevoel dat ik iets moet doen. Er moet nu meteen een oplossing komen, al is het maar tijdelijk. Wat daar gebeurt, overschrijdt elk voorstellingsvermogen, het is ondenkbaar dat de wereld dit kan toelaten. Als ik daar ben, dan kan ik heel even een stukje menselijkheid bieden, ik weet ook wel dat dat misschien niet echt helpt, en dat als er fundamenteel niks veranderd, tijdelijke oplossingen alleen maar plaats maken voor nieuwe problemen. Maar ik denk dat ik ook een doel moet hebben, een uitzicht, om hiermee om te gaan, ook al geloof ik dat zelf niet altijd. We zijn hetzelfde daar, uitzichtloos, hun met het gebrek aan rechten, ik met mijn privileges die geen enkele meerwaarde hebben zolang ze ten koste gaan van anderen en ik ze niet kan delen.”

Photo of migrants eating food, prepared by the mobile kitchens of Aid Delivery Mission

Photo of migrants eating food prepared by the mobile kitchens of Aid Delivery Mission. Join them at http://aiddeliverymission.org/contact/

 

 

You can leave a response, or trackback from your own site.

Leave a Reply