Esmeralda Tijhoff

Some thoughts on History, Politics, and the Art of Living

Historicidagen 2017: Historici zoeken contact met het heden

Muziek-en Cultuurliefhebbers komen in de zomer altijd tijd te kort om de vele festivals en evenementen af te lopen. Maar wat is er voor historici te doen? Speciaal voor iedereen die bezig is met geschiedenis organiseren de Koninklijke Genootschap van Geschiedkundigen de Historicidagen. Drie dagen volgepland met debatten, panels, lezingen en ja, ook de onvermijdelijke culturele uitjes en wijn, bier & cola. Wat speelt er in het land der geschiedkundigen?

De Historicidagen 2017 vinden plaats van donderdag 23 augustus tot er met zaterdag 25 augustus in Utrecht.

 

Wat opvalt is dat het programma vrij veel items bevat die een duidelijke behoefte laten zien om mee te praten over eigentijdse gebeurtenissen en debatten. Het idee ‘Europa’ wordt als eerste gehistoriseerd en in perspectief geplaatst door Ian Buruma (Bard College, New York / New York Review of Books). Maria Grever (EUR) gaat de volgende dag vervolgens als eerste de diepte in onder de aansprekende titel: ‘Nepgeschiedenis of toch niet…? De betekenis van de populaire cultuur voor historisch besef.’ Waarna de debatpanels op hun beurt ook weer de geschiedkundigen stevig laten aanhaken op hedendaagse debatten met titels als: ‘De disneyficatie van geschiedenis in musea’, ‘Dekolonisatie van het verleden’,  ‘Geschiedenis in een digitale wereld’, en zelfs ‘Historici op de bres voor democratie’.

Public History is hot

De beste parallelsessie kan ik op voorhand al aanwijzen. Lonneke Geerlings heeft vanuit het VVG de sessie: ‘Black gender. Decolonizing gender history’ opgezet. Zo’n panel is al lang overdue en ik ben blij dat dit eindelijk wordt opgepakt. Met Kirsten Zimmerman als moderator zullen zeven sprekers aan het woord komen; Lonneke Geerlings, Nancy Jouwe (UU), Markus Balkenhol (Meertens Instituut), Sophie van den Elzen (UU), Dineke Stam (Cultuur&Co), Esther Captain (HvA), Margreet van Es (UU).

De begeleidende tekst is helder:

Gender en etniciteit zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, ook in de studie van het verleden. De werkgroep ‘Black Gender’ van de Vereniging voor Vrouwen- en Gendergeschiedenis zoekt wegen naar een gedekoloniseerde, inclusieve geschiedenis en presenteert in dit panel bijdragen over de promotie van Afro-Amerikaanse dichters door de Nederlandse vertaalster Rosey Pool, de geschiedenis van zwarte, migranten- en vluchtelingenvrouwen in Nederland, en de gender van muziek en kleding in de Afro-Surinaamse herinneringscultuur. Daarnaast zijn er korte pitches over Sojourner Truth, spiritualiteit en esoterie binnen (Indisch) Nederland, de voorstelling/instrumentalisering van de (Amerikaanse) slavernijgeschiedenis in de retoriek van vroege Europese vrouwenbewegingen, en ontwikkelingen in de beeldvorming over, en zelfrepresentaties van, moslima’s sinds de jaren zeventig in Europa.

En ook de andere sessies getuigen weer van een flinke dosis maatschappelijke relevantie. Hanneke Tuithof (UU) modereert de sessie ‘De morele opdracht van de historicus in wetenschap, onderwijs en samenleving’, Joep Schenkt staat aan het roer van de sessie ‘Security, a nineteenth century project of empire in Europe and beyond’, Petra van Dam begeleidt ‘Polderen in de polder: participatieve democratie’ en tot slot wil ik nog wijzen op de sessie ‘Publieksgeschiedenis, musea en burgerschap’.

Historici voelen duidelijk de behoefte om bij te dragen aan hedendaagse vraagstukken.

De parallelsessie ‘Bewijsnood’ laat nog eens overduidelijk zien dat historici gegrepen zijn door de hedendaagse ontwikkelingen. ‘In het licht van de actuele vluchtelingenproblematiek belicht dit panel de veranderlijke status van een paspoort. Enerzijds geeft een paspoort toegang tot staatsburgerschap, anderzijds is het paspoort een bewijs van staatsburgerschap – of van het tegendeel. Dit panel onderzoekt het paspoort als mechanisme van in- en uitsluiting in tijden van conflict en transitie, waarbij ook aandacht zal zijn voor ras- en genderdynamiek.’ Nadat de historici hun zegje hebben gedaan, zullen zelfs medewerkers van Vluchtelingenwerk, het COA en/of de IND de status van het paspoort anno 2017 toelichten.

In de sessie onder Geertje Mak wordt zelf expliciet ingezoomd op de positie van historici in de maatschappij, en over hoe historici daarop invloed uitoefenen. Onder de titel ‘Ethische dilemma’s: ‘post-truth’ en historisch rechtsherstel’ komen grote vragen aan bod, onder andere: ‘In hoeverre hebben historici zelf schuld aan de huidige ‘post-truth’ hype doordat ze actief relativisme propageren? Welke vormen van kennis hebben historici te bieden wanneer de waarheid niet langer vanzelfsprekend is?’

En het houdt maar niet op. De laatste dag opent om 9:00 uur onder ander met het debat: ‘Met de kennis van gisteren. Het belang van een historisch perspectief op hedendaagse vraagstukken.’ Het zijn er zoveel dat ik maar ophoud met het benoemen van alle panels en lezingen die public history hoog hebben. Kijk zelf maar op hun website: https://historicidagen.sites.uu.nl/programma/

Klik hier voor de abstracts van alle panels en keynote lezingen: Overzicht-abstracts-Historicidagen-2017-24-26-augustus

 

You can leave a response, or trackback from your own site.

Leave a Reply